Hemolizyna alfa (stafilolizyna)

Hemolizyna alfa (stafilolizyna) wytwarzana jest szczególnie często przez szczepy chorobotwórcze izolowane od ludzi. Hemo- lizuje ona in vitro krwinki królicze i baranie, nie działa natomiast praktycznie na krwinki końskie i ludzkie. Na podłożu agarowym z dodatkiem krwinek króliczych lub baranich kolonie gronkowców wytwarzających hemolizynę alfa otoczone są strefą hemolizy zupełnej o niezbyt ostro zaznaczonych granicach. Hemolizyna ta wytwarza się zarówno w podłożach płynnych, jak i stałych. Inkubacja w atmosferze z dodatkiem COa sprzyja jej wytwarzaniu. Nie wytwarza się w warunkach beztlenowych. Jest wrażliwa na ogrzewanie. Ogrzewanie w temp. 60°C szybko prowadzi do jej inaktywacji. Podniesienie temperatury do 100°C może powodować częściową reaktywację, lecz po 30 min ogrzewania przesączy z hodowli gronkowców w tej temperaturze praktycznie nie stwierdza się już w nich hemolizyny alfa [112].

Pod działaniem 0,3% formaliny stafilolizyna łatwo przechodzi w toksoid. Dodatek kwasu askorbowego inaktywuje ją. Hemolizyna alfa ma właściwości letalne i dermotoksyczne. Sródskórne jej wstrzyknięcie powoduje u królika martwicę skóry, a dożylne – śmierć na skutek uszkodzenia mięśnia sercowego [61].

Jej działanie cytotoksyczne nie ogranicza się do czerwonych krwinek, uszkadza ona również wiele innych komórek, jak gra- nulocyty królika, monocyty ludzkie. Płytki krwi pod jej działaniem zbijają się w agregaty. Działa również toksycznie na sztuczne hodowle komórkowe [61].

Szczepy izolowane od zwierząt (zwłaszcza od bydła) wytwarzają najczęściej inny rodzaj hemolizyny, hemolizynę beta. He- molizuje ona in vitro krwinki baranie, nie działa na krwinki królicze, ludzkie i końskie. Na podłożach z dodatkiem krwinek ba

ranich kolonie gronkowców wytwarzających tę hemolizynę otoczone są szeroką odbarwioną strefą niezupełnej hemolizy. Po przeniesieniu płytek do lodówki lub pozostawieniu ich w temperaturze pokojowej, strefa odbarwiona ulega całkowitemu przejaśnieniu. Jest to zjawisko bardzo charakterystyczne dla tej hemolizyny. He- molizyna beta wytwarza się na podłożach stałych i płynnych, w warunkach zarówno tlenowych, jak i beztlenowych. Jest oporniejsza na ogrzewanie. Pewne jej ilości mogą pozostać w przesączach ogrzewanych w temp. 100°C przez 30 min. Można ją unie- czynnić przez dodatek kwasu askorbowego. Formalina przeprowadza ją w toksoid.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>